Tyfodd Kieran Sawdon, sy'n 23 oed, i fyny fel gofalwr cofrestredig ei fam, Lynne, a oedd  yn dioddef gan nifer o anhwyldebau, gan gynnwys arthritis, clefyd coronaidd y galon a ffibromyalgia.

Ar ôl dechrau yn y Brifysgol ym mis Medi 2014, cymerodd taith Kieran dro anffodus pan ddioddef ei fam strôc yn ystod ei ail flwyddyn.

Yn dilyn triniaeth yn Ysbyty Tywysoges Cymru ym Mhen-y-bont ar Ogwr, dychwelodd Lynne adref a bu modd i Kieran ddechrau ei drydedd flwyddyn, sef ei flwyddyn olaf, yn yr hydref.

"Dim ond fi a hi sydd wedi bod erioed mewn gwirionedd," meddai Kieran, a astudiodd Hanes yr Henfyd. "Rwyf wedi bod yng nghefn ambiwlans gyda hi mwy o weithiau nag y gallaf eu cyfri.

"Ar ôl i mam gael y strôc, a dechreuais fy mlwyddyn olaf, ro'n i'n ddideimlad. Roeddwn i'n teimlo y dylen i fod gartref yn gofalu amdani.

"Aeth fy astudiaethau yn raddol waeth, gan effeithio ar fy iechyd meddwl, a arweiniodd at y Brifysgol yn cynnig cyfle i mi ailsefyll fy mlwyddyn olaf."

Achosodd y straen i Kieran brofi gwaeledd.

Kieran (ar y dde) gyda'i fam, Lynne

"Prin yr oeddwn i'n gallu symud neu fwyta," meddai. "Buaswn yn dechrau llefain am ddim rheswm os nad oeddwn i'n cysgu.

"Rhois y gorau i ddod i'r Brifysgol, a doeddwn i methu gweld diben mewn gwneud unrhyw beth mwyach – roedd bron fel bod y byd yn fy erbyn i."

Ar ôl gohirio'i astudiaethau, dychwelodd Kieran i'r Brifysgol ym mis Medi 2018 i ddechrau ei flwyddyn olaf.

Ond newidiodd popeth pan gafodd Lynne drawiad ar y galon yn eu cartref ym Maesteg.

"Dyna oedd yr adeg waethaf i mi," meddai. "Ar ôl bod yn yr ysbyty, dychwelodd adref, ond achosodd ei meddyginiaeth i salwch arall ddechrau, a bu bron iddi farw.

"Ar y pwynt hwn, roedd fy ngwaith yn dioddef eto, ond fy agwedd oedd bod rhaid i mi fod yno ar ei chyfer. Dyna'i gyd oedd yn bwysig."

Er ei ymroddiad i'w fam, ni rodd Kieran y gorau i'w freuddwyd academaidd erioed.

Talodd ei ddyfalbarhad ffordd pan daflodd ei hun yn ôl i'w ychydig fisoedd olaf yn gynharach eleni.

"Roeddwn i wedi colli llawer iawn o waith, yn ogystal â pharatoi ar gyfer fy nhraethawd hir,” meddai. "Roedd gen i lai na thri mis i ysgrifennu pedwar aseiniad ac i ddechrau a chwblhau fy nhraethawd hir.

"Gwnes i gloi fy hun yn y llyfrgell am oriau maith, ddydd ar ôl dydd, a llwyddo i wneud y cyfan. Roeddwn i wedi ennill o'r diwedd."

Ychwanegodd: "Mae Dr Maria Pretzler wedi cyfrannu'n fawr, ac rwy'n credu â'm holl galon na fyddwn i wedi llwyddo heb ei chymorth a'i chefnogaeth", meddai Kieran.

"Rwy'n hapus y byddaf, ar ôl pum mlynedd hir, yn cael tystysgrif sy'n rhoi BA ar ddiwedd fy enw, ac o'r diwedd yn gallu gwisgo cap a gwn a fydd yn meddwl y byd i mi."

Un person a fydd yn falch iawn ohono yw mam Kieran, Lynne.

"Roeddwn i'n teimlo mor euog dros y blynyddoedd diwethaf am fod fy iechyd wedi effeithio cymaint ar ei astudiaethau, gan gyrraedd y pwynt lle'r oeddwn yn ceisio cuddio'r cyfan oddi wrtho weithiau," meddai.

"Gyda'r holl waith mae wedi gorfod ei wneud hyd yn hyn, mae'n haeddu ei radd. Ni allaf fynegi pa mor falch yr ydw i ohono, a pha mor falch ydw i i fod yn fam iddo."