Hon oedd yr 22^ain gwaith i’r ddau dîm chware ei gilydd mewn gornest Varsity, gydag Abertawe'n parhau i fod ar y blaen, gyda 13 o fuddugoliaeth o'i gymharu â 8 buddugoliaeth Caerdydd, gydag un gêm gyfartal.

Llun:  Dur Abertawe

Yn gynharach yn y dydd, roedd tîm rygbi menywod Abertawe wedi trechu tîm Caerdydd.   Ac roedd athletwyr o hyd at 40 o chwaraeon - o golff i bolo dŵr - wedi cystadlu i ennill y darian Varsity yn ystod wythnos gyfan o gystadlu rhwng y ddwy  brifysgol.

Ond yr ornest hon oedd yr uchafbwynt.   Roedd hi'n noson wyntog, brithliw a chymylog yng Nghwm Tawe.  Heddychlon.   Ar wahân i 15,000 o fyfyrwyr yn gweiddi'n groch dros eu tîm.  

Carnifal gwych o goch a gwyrdd, y myfyrwyr sydd wrth gwrs wrth galon Varsity.  Ac maen nhw’n griw dewr.  Roedd nifer ohonynt yn eu crysau T gyda’r gwynt yn ddigon main, ond mae'n siŵr eu bod wedi cael diod fach cyn y gêm i dwymo’r galon.  

Cyn y gêm, bu’r chwaraewyr a'r cefnogwyr yn talu teyrnged i Ian Williams, chwaraewr Varsity Abertawe, a fu farw'n ddiweddar.  

Yna, wrth i’r sŵn gyrraedd lefel fyddarol, dechreuodd y frwydr. 

Abertawe ddechreuodd gyda llawer mwy o ddawn a bwriad i'r chware.  Nhw oedd yn rheoli'r meddiant, gan chwilio am fylchau yn yr amddiffyniad, a chadw'r chware yn hanner Caerdydd.   O'r diwedd, llwyddodd cic bwt glyfar gan y gwib-hanerwr Rory Garrett i dreiddio'r llinell goch denau, gyda'r asgellwr Hywel Williams yn deifio'n graff ar bêl sbonciog y tu ôl i linell Caerdydd i sgorio.

Gyda 20 munud wedi mynd, Abertawe oedd wedi gwneud y gwaith ymosod bron yn llwyr, gan ddangos y mwyaf o fenter ac uchelgais o bell ffordd.  Ond nid oedd y sgôr yn adlewyrchu eu goruchafiaeth.  Er gwaethaf eu holl bwysau ac asbri wrth ymosod, ychydig yn unig ar y blaen oeddynt.  Prin oedd Caerdydd wedi mynd heibio llinell 10m Abertawe, ond roedd y ddwy gic gosb yn golygu eu bod yn dynn wrth sodlau Abertawe: 8-6. 

Llun: cefnogwyr Abertawe

Fel pe bai ei fod wedi cael ei gytuno o flaen llaw, wrth i'r gêm gyrraedd yr ail chwarter, trodd y momentwm tua thîm Caerdydd.   Rhoddodd leiniau a sgrymiau cryf lwyfan ymosod cadarn iddynt, taranodd y tîm tua hanner Abertawe, gan reoli'r meddiant a'r tir.

Cafodd y dynion mewn coch eu cadw draw, diolch i amddiffyn cadarn gan Abertawe, gan gynnwys cipiadau arwrol gan y blaenwyr.  Ond, yn y diwedd, llwyddodd tîm Caerdydd i dorri drwodd.  Arweiniodd lein ar y llinell 5m at gais o dan y pyst gan flaenwr.

Daliodd Caerdydd ati i bwyso, ond safodd Abertawe’n gadarn, gan ymwthio’n ôl i fyny’r cae.

Y sgôr hanner amser oedd 13-18, gyda’r  gêm yn gytbwys iawn.  Roedd Caerdydd wedi bod ychydig yn fwy clinigol gyda’u cyfleoedd i sgorio, ond mewn gwirionedd nid oedd fawr o ddewis rhwng y timau.  Roedd y cyfan yn y fantol.

Ni stopiodd yr athletiaeth hanner amser.  Cafodd y dorf ei diddanu gan gampau syfrdanol codwyr hwyl Swansea Sirens.  Roedd dawnsio gwyllt y myfyrwyr yn y standiau hefyd yn rhyfeddol a chafodd eu symudiadau eu dangos ar sgriniau mawr o amgylch y cae.

Roedd hi wedi tywyllu erbyn i’r ail hanner ddechrau.  Ond roedd y ddau dîm yn dal yn benderfynol o ymosod ac ymlâdd y tîm arall.

Arweiniodd sgrym gref gan Abertawe at gig cosb, a fethodd o drwch blewyn.  Ond, munudau yn ddiweddarach, llwyddodd cic glyfar a ras gan Gaerdydd i dorri llinell amddiffyn Abertawe, ac arweiniodd cyfnod o bwysau parhaus at gais o dan y pyst i Gaerdydd.  Hwn oedd cyfnod tyngedfennol y gêm.

Roedd Caerdydd bellach yn arwain 20-8.  Ond ymladdodd Abertawe i’r carn, gan barhau i geisio gwasgaru’r bêl yn llydan.  Nid oedd y tîm wedi colli dim o’i uchelgais na’i greadigrwydd.  Bu bron i drawiad hudolus ddal olwyr Caerdydd yn hepian, a methodd gic glyfar ar draws y cae gyrraedd gafael yr asgellwr o dîm Abertawe oedd yn rhedeg am y bêl.

Ond, roedd Caerdydd yn rheoli eu mantais yn dda, gan gadw Abertawe yn eu hanner eu hunain, cadw gafael ar y meddiant pan oedd o ganddynt, cadw pethau’n dynn a rhedeg y cloc i lawr.  Aeth gôl gosb arall â’r sgôr i 23-8.  Gyda 15 munud yn unig yn weddill, roedd y gêm yn llithro o afael Abertawe.

Llun:  Hywel Williams yn sgorio cais Abertawe

Ond y cewri mewn gwyrdd oedd yn mynd i gael y gair olaf, gan orffen y gêm fel yr oeddynt wedi dechrau: yn arwain y blaen.  Gwthiodd ysgarmes wibiog wedi’i phweru gan flaenwyr Abertawe i gyrraedd o fewn trwch blewyn i linell Caerdydd.  Byddent wedi gallu dal i fynd yr holl ffordd i Gastell Nedd.  Yr unig beth allai Caerdydd wneud i’w rhwystro oedd torri’r rheolau.  Canlyniad hynny oedd cais gosb i Abertawe, gan fynd â’r sgôr terfynol i 23-15 i Gaerdydd.

Roedd wedi bod yn wledd gyfareddol o rygbi creadigol, gyda’r ddau dîm yn fwrlwm o ymosod uchelgeisiol.  Ar adegau, roedd yn debyg i wylio rygbi saith bob ochr, gyda’r olwyr yn rhedeg cryn bellter a phasys yn hedfan ym mhobman.  Yn nhermau pêl-droed, dychmygwch wylio tîm Lerpwl heddiw yn chware tîm Brasil o’r 1970^au: cyffrous, difyr a gafaelgar.

Yn y diwedd, goruchafiaeth ychydig yn fwy clinigol Caerdydd wnaeth sicrhau’r fuddugoliaeth iddynt.  Ond ni ellir gwadu gallu creadigol, dawn ac ymdrech aruthrol tîm Abertawe.

Fel y dywedodd yr Athro Richard Davies, Is-Ganghellor Prifysgol Abertawe, wrth y chwaraewyr ar ôl y gêm: “rydych wedi bod yn llysgenhadon ardderchog, ac mae pob un ohonoch wedi gwneud Prifysgol Abertawe yn falch”.

Tata Steel yn cefnogi Timau Varsity Abertawe